Medicinski leksikon
PROJEKTABECEDARIJTRAŽILICAGALERIJAKONTAKT

antikolinergici (parasimpatolitici, vagolitici), sredstva koja suzbijaju učinke acetilkolina. Blokiraju muskarinske receptore (srce, glatki mišići, egzokrine žlijezde) i nikotinske (autonomni gangliji, neuromuskularna veza). Muskarinske receptore antagoniziraju antimuskarinici: atropin, skopolamin i njima slični alkaloidi, polusintetični (ipratropij, homatropin, tropikamid) i sintetični spojevi (pirenzepin, adifenin, propantelinij). Blokadu nikotinskih receptora na gangilijima (ganglioplegici, ganglioblokatori, sinapsolitici, blokatori ganglija) uzrokuju spojevi kvarternog amonija (tetraetilamonij, heksametonij, azametonij, pentolinij, klorizendamin), sekundarni amini (mekamilamin), tercijarni amini (trimetafan) i nikotin. Neuromuskularna veza skeletnih mišića može se blokirati ovim tvarima (blokatori neuromuskularnih veza): kurare, d-tubokurarin, dimetiltubokurarin, galamin, pakuronij, dekametonij, suksametonij, atrakurij. Antikolinergici koji djeluju preko muskarinskih receptora imaju niz farmakoloških djelovanja na različite organske sustave pa se u tom smislu upotrebljavaju (npr. antiparkinsonici, spazmolitici u liječenju kinetoze, u dijagnostici antidoti). Blokatori ganglija primjenjuju se kao antihipertenzivi, te kod perifernih vaskularnih bolesti, a blokatori neuromuskularnih veza uzrokuju mlohavost skeletne muskulature pa se još nazivaju i mišični relaksatori ili periferne relaksancije. Upotreba: u kirurgiji (anestezija), kod otrovanja s grčevima.